Dayanıqlı inkişaf naminə qlobal əməkdaşlığı canlandırmaq və gücləndirmək.
Göstərici 17.11.1 Azərbaycanın ixracının dünya ixracında xüsusi çəkisi, ixrac olunan əmtəələrin növləri üzrə bölgüdə


Statistik məlumatlara baxmaq üçün aşağıdakı göstərici (lər) və il (lər) seçilməlidir.
  
[Expand]  17.11.1 Azərbaycanın ixracının dünya ixracında xüsusi çəkisi, ixrac olunan əmtəələrin növləri üzrə bölgüdə
Hamısını seç Hamısını təmizlə

İllər

Hamısını seç Hamısını təmizlə

  • Milli metaməlumat
  • Əlavə metodoloji vəsait
Aşağıdakı cədvəl göstəricinin Vahid inteqrəedilmiş metaməlumatların strukturuna (SİMS 2.0) uyğun hazırlanmış metaməlumatını xarakterizə edir.
Göstəricinin adı: Azərbaycanın ixracının dünya ixracında xüsusi çəkisi, ixrac olunan əmtəələrin növləri üzrə bölgüdə
1 1 Əlaqə
1.1 Təşkilat Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi
1.2 Təşkilatın məsul struktur bölməsi Ticarət statistika şöbəsi
1.3 Əlaqə üçün məsul şəxs Aida İbrahimova
1.4 Əlaqə üçün məsul şəxsin vəzifəsi Ticarət statistika şöbəsinin müdiri
1.5 Əlaqə üçün məsul şəxsin poçt ünvanı AZ1136, Bakı şəhəri, İnşaatçılar prospekti
1.6 Əlaqə üçün məsul şəxsin e-poçtu aida.ibrahimova@stat.gov.az
1.7 Əlaqə üçün məsul şəxsin telefon nömrəsi  +99412 538 77 25
1.8 Əlaqə üçün məsul şəxsin faks nömrəsi  +99412 538 24 42
2 1 Metaməlumatların yenilənməsi
2.1 Metaməlumatların son təsdiq tarixi 19.02.2020
2.2 Metaməlumatların son yerləşdirilməsi tarixi 19.02.2020
2.3 Metaməlumatların son yenilənməsi tarixi 18.01.2023
3 1 Statistik təqdimat
3.1 Məlumatların izahı İnkişaf etməkdə olan ölkələrin və ən zəif inkişaf etmiş ölkələrin dünya ixracatında xüsusi çəkisi
3.2 Təsnifat sistemi Harmonlaşdırılmış sistem (HS): Ticarətdə dövr edən məhsulları kateqoriyalar üzrə təsnifləşdirmək üçün istifadə olunan beynəlxalq təsnifatdır.
3.3 Əhatə edilən sektor İqtisadiyyatın bütün sahələri.  
3.4 Statistik anlayışlar və təriflər İnkişaf etməkdə olan ölkələrin və ən zəif inkişaf etmiş ölkələrin ixracatının artımını izləməyə imkan verir. Qlobal ixracatda xüsusi çəkilərdən istifadə qlobal ixracatla müqayisəli şəkildə inkişaf etməkdə olan və ən zəif inkişaf etmiş ölkələrin ixracatının nisbi həcmi barədə məlumat təmin edir. 
3.5 Statistik vahid İxrac göstəriciləri üçün lazım olan məlumatlar ixracla məşğul olan bütün hüquqi və fiziki şəxslərdən ölkə sərhəddini keçərkən toplanılır
3.6 Statistik məcmu İxracın əhatə etdiyi baş məcmu xarici ticarətdir. İxracla məşğul olan bütün hüquqi və fiziki şəxslərdən başdan-başa metodla məlumatlar əldə edilir.
3.7 İstinad zonası İxrac məlumatları həmin məhsulların ixracı ilə məşğul olan hüquqi və fiziki şəxslərin gömrük bəyannamələri məlumatlarına əsaslanır. İxracda ümumi ticarət uçotu sistemi tətbiq olunur və bu zaman ölkənin statistik ərazisindən aprılan bütün malların uçotu aparılır.
3.8 Vaxt əhatəliyi 2000-ci ildən ən son ilə qədər illik məlumatlar
3.9 Baza dövrü Baza dövrü 2015-ci il
4 1 Ölçü vahidi faiz
5 1 Hesabat dövrü  illik
6 1 İnstitusional mandat
6.1 Hüquqi aktlar və digər razılaşmalar Məlumatın toplanması üçün hüquqi sənəd "Rəsmi statistika haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanunudur.
6.2 Məlumatların təşkilatlararası bölgüsü Məlumatın hesablanması üçün digər inzibati məlumat mənbələrindən istifadə olunmur
7 1 Məxfilik
7.1 Məxfilik siyasəti
 • “Rəsmi statistika haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa (15-ci maddə) müvafiq olaraq, ilkin məlumatların verilməsi qadağandır
• Mikroməlumatlara giriş Komitəsinin sədri tərəfindən 13.06.2011-ci il tarixdə təsdiq olunmuş “Tədqiqat məqsədilə istifadə olunması üçün istifadəçilərə mikro məlumatların verilməsi qaydaları”na əsasən tənzimlənir. http://www.stat.gov.az/menu/6/personal_info/micro_inf.pdf
• Dövlət Statistika Komitəsinin 19 fevral 2014-cü il tarixli 7/02s nömrəli sərəncamı ilə təsdiq edilmiş “Fərdi məlumatlarla necə işləmək, onların məxfiliyini necə qorumaq lazımdır?” adlı təlimat mövcuddur.
• ilkin (fərdi) məlumatların konfidensiallığının qorunması Azərbaycan Respublikası Dövlət Statistika Komitəsinin məxfi statistik məlumatların qorunması sahəsində siyasəti sənədində öz əksini tapmışdır.
7.2 Məxfi məlumatların işlənməsi
Gömrük bəyannaməsinin xarici iqtisadi fəaliyyət iştirakçısı ilə bağlı
məlumatları məxfi (konfidensial) sayılır. Məxfilik və konfidensiallıq rejiminin tətbiqi nəticəsində gömrük statistikası göstəricilərinin təhrif olunmasının qarşısını almaq, habelə gömrük statistikasının tamlığını təmin etmək məqsədi ilə məxfi və konfidensial məlumatlar ümumi yekunda nəzərə alınmaqla Xarici İqtisadi Fəaliyyətin Mal Nomenklaturasında ayrıca mal kodu səviyyəsində göstərilmir.

8 1 Yayım (nəşr) siyasəti
8.1 Yayım (nəşr) təqvimi Statistik məlumatların və mətbu məlumatların yayılmasına dair təsdiq olunmuş qrafik əsasında həyata keçirilir. Məlumat təhlili məruzə və məcmuədə əks etdirilir.
8.2 Yayım təqviminə giriş Yayım təqvimi Komitənin internet səhifəsində Elektron xidmətlər bölməsində yerləşdirilmişdir. Giriş bütün istifadəçilər üçün açıqdır və heç bir məhdudiyyət qoyulmur. (http://www.stat.gov.az/menu/4/publications/)
8.3 İstifadəçi girişi Dövlət Statistika Komitəsinin rəsmi statistik məlumatların yayım siyasəti mövcuddur və 19.02.2014-cü il tarixli 8/02s nömrəli sərəncamı ilə təsdiq edilmişdir. http://www.stat.gov.az/menu/6/dissemination_policy/DissPolicy_az_2014.pdf
9 1 Yayım tezliyi   İllik
10 1 Bərabər giriş və aydınlıq
10.1 Mətbu məlumat  Bu göstərici haqqında mətbuata məlumat təqdim edilmir. 
10.2 Nəşrlər İxraca dair məlumatlar “Azərbaycanın xarici ticarət əlaqələri” adlı rüblük bülletendə, “Azərbaycanın xarici ticarəti” statistik məcmuəsində əks olunur. Nəşrlərdə müxtəlif kodlar səviyyəsində məhsullarının ixracı haqqında, ixracın əmtəə strukturu, ixrac olunan əsas malların dinamikası və müxtəlif ölkələrdən ixraca dair məlumatlar öz əksini tapmışdır.
10.3 Onlayn məlumat bazası http://www.stat.gov.az/source/trade/ linkinə daxil olub "Xarici iqtisadi fəaliyyət" bölməsində aktivləşdirilən müxtəlif başlıqlı göstəricilər sistemi,  "Nəşrlərin elektron versiyaları" bölməsində "Azərbaycanın xarici ticarəti" məcmuəsi,   Bununla yanaşı, http://www.stat.gov.az/menu/13/; http://www.stat.gov.az/menu/14/ statistik məlumat bazalarındakı gostəricilərdən də istifadə etmək mümkündür.
10.4 Mikroməlumatlara giriş Mikroməlumatlara giriş qadağandır. Yalnız Dövlət Statistika Komitəsinin sədri tərəfindən 13.06.2011-ci il tarixdə təsdiq olunmuş “Tədqiqat məqsədilə istifadə olunması üçün istifadəçilərə mikro məlumatların verilməsi qaydaları”na uyğun, ilkin məlumatlardan istifadə edilə bilər.
10.5 Digər Məlumatlar MDB Statistika Komitəsinin "MDB ölkələrinin xarici ticarəti" adlı illik məcmuəsində nəşr olunur. MDB Statistika Komitəsi tərəfindən göndərilmiş aylıq və rüblük cədvəllərdə əsas malların ixracına dair göstəricilər də tərtib edilərək təqdim edilir. BMT-nin Statistika şöbəsinə və AVROSTAT-a göndərilən məlumat bazasında müxtəlif səviyyələrdə ixraca dair məlumatlar mövcuddur.
10.6 Metodologiya üzrə sənədlər Əmtəə ticarəti üzrə məlumatlar zaman sıraları boyunca (2000-ci ildən bu günə) ardıcıl olsa da, xidmət ticarətində 2005-ci ilə qədərki məlumatların harmonlaşdırılması ilə əlaqəli çətinliklər ola bilər. 2005-ci ilə qədərki məlumatlar 5-ci tədiyyə balansı Təlimatına uyğun olaraq təqdim olunur. 2005-ci ildən sonra məlumatlar Tədiyyə Balansı Təlimatının 6-cı buraxılışında müəyyən olunan kateqoriyalara və prinsiplərə uyğun olaraq çevrilmişdir.
10.7 Keyfiyyət üzrə sənədlər Xarici ticarət statistikasına dair keyfiyyət məruzəsi, (20.04.2013). Komitənin 2016-cı il 27 dekabr tarixli 24/07s nömrəli sərəncamı ilə təsdiq edilmiş "Keyfiyyətin idarə edilməsi sistemi" sənəd toplusu mövcuddur. 
11 1 Keyfiyyətin idarə olunması
11.1 Keyfiyyət təminatı
Dövlət Statistika Komitəsində İSO 9001 beynəlxalq standartına uyğun olaraq keyfiyyətin idarə edilməsi sistemi tətbiq edilir, 2013-cü ildə Dövlət Statistika Komitəsində keyfiyyətin idarə edilməsi sisteminin kənar audit aparılmış və həmin ilin avqust ayında “Rəsmi statistika məlumatlarının istehsalı və yayılması” sahəsində İSO 9001:2008 beynəlxalq standartına uyğunluq sertifikatı əldə edilmişdir. Beynəlxalq standartda 2015-ci ildə baş vermiş dəyişiklikdən sonra keyfiyyətin idarə edilməsi sisteminin bütün sənədləri İSO 9001:2015 beynəlxalq standartının tələblərinə uyğun olaraq yenidən hazırlanmışdır. 2017-ci ilin 09-10 mart tarixlərində Dövlət Statistika Komitəsində keyfiyyətin idarə edilməsi sisteminin İSO 9001:2015 beynəlxalq standartının tələblərinə uyğunluğun kənar auditi (sertifikatlaşdırma auditi) keçirilmiş və “Rəsmi statistika məlumatlarının istehsalı və yayılması” sahəsində İSO 9001:2015 beynəlxalq standartına uyğunluq sertifikatı əldə edilmişdir.
2012-ci ildən statistik məhsulun istehsalının standartlaşdırılması məqsədilə “Statistik biznes-prosesin ümumi modeli” tətbiq edilir. “Statistik Biznes - Prosesin Ümumi Modeli”nin milli versiyası əsasında Əhalinin həyat səviyyəsi və ev təsərrüfatlarının tədqiqatı statistikası üzrə statistik proseslərin idarə olunmasında SBPÜM –in (GSBPM) tətbiqinə dair statistika proseslərinin təsviri hazırlanmışdır  
İldə 1 dəfədən az olmamaq şərtilə aparatın struktur bölmələrinin və yerli statistika orqanlarının əməkdaşları üçün KİS-ə dair seminarlar təşkil olunur. 
2016-cı ildə Özünüqiymətləndirmə anketinin (DESAP) milli versiyası hazırlanmış və “Ev təsərrüfatları büdcələrinin statistikası” müayinəsinin “Tvinninq” layihəsi çərçivəsində Almaniya və Bolqarıstan statistikasının ekspertlərinin iştirakı ilə müşahidə rəhbəri tərəfindən özünüqiymətləndirməsi keçirilmişdir. 
2010-cu və 2017-ci illərdə Avropa Statistika Bürosu (Avrostat), BMT-nin Avropa İqtisadi Komissiyası (BMT AİK) və Avropa Azad Ticarət Assosiasiyası (AATA) tərəfindən Azərbaycan Respublikası Milli Statistika Sisteminin Qlobal Qiymətləndirilməsi keçirilmiş, ekspertlərin tövsiyələrinə uyğun olaraq statistika sisteminin təkmilləşdirilməsi işləri həyata keçirilməkdədir.
11.2 Keyfiyyət qiymətləndirilməsi Hər il təsdiq edilən «Audit proqramı» əsasında bütün şöbələrdə daxili auditlər həyata keçirilir. Auiditlərin keçirilməsi üçün audit qrupları təşkil olunur və hər bir şöbə üçün fərdi audit planı təsdiq olunur. Audit qrupu audit planına əsasən yoxlamanı keçirir. Dövlətstatkomun sistemində keyfiyyət aspektlərinin daxili monitorinqi mərkəzləşdirilmiş qaydada səlahiyyətli struktur bölmə (Keyfiyyətin idarə edilməsi və metaməlumatlar) tərəfindən həyata keçirilir və aparılmış auditlərin yekunlarına dair hər il kompleks təhlil hazırlanaraq rəhbərliyə təqdim olunur. Audit qrupunun üzvləri (auditorlar) hər auditdən əvvəl baş auditor tərəfindən və eləcə də ildə 1 dəfədən az olmamaq şərtilə təşkil edilən seminarlar vasitəsilə təlimatlandırılır. Dövlətstatkomun fəaliyyətinin “Keyfiyyətin idarəetmə sistemləri. Tələblər” İSO 9001:2015 beynəlxalq standartının tələblərinə cavab verməsi ən güclü tərəf hesab olunur. Elektron sənədləşməyə tam keçilməməsi və paralel olaraq kağız sənəd dövriyyəsinin aparılması səbəbindən iş yükünün artması, yeni standartların tələblərinə işçi heyyətinin (əməkdaşların) yavaş adaptasiyası ən zəif cəhətlər hesab olunur.
12 1 Aktuallıq
12.1 İstifadəçi tələbatları İstifadəçilərin statistik məlumatlara olan tələbatları ixrac olunan məhsullara görə də müxtəlifdir. Belə ki, ixrac göstəricilərindən tədiyə balansının tərtibatında, ölkənin sosial-iqtisadi inkişafına dair təhlillərin aparılması zamanı, əhalinin kənd təsərrüfatı məhsulları ilə dayanıqlı şəkildə təminatına dair, proqnoz məlumatların hazırlanmasında, elmi-tədqiqat məqsədləri üçün ixrac göstəricilərinə tələbat yaranır və tələbat tam şəkildə ödənilir. İstifadəçi tələbatları sırasında- Prezident Administrasiyasını, Nazirlər Kabinetini, Milli Məclisin Aparatını, Xarici İşlər Nazirliyini, Mərkəzi Bankı, İqtisadiyyat Nazirliyini, Azərbaycan Respublikasının xarici ölkələrdəki səfirliklərini, xarici ölkələrin respublikamızdakı bir sıra səfirliklərini, beynəlxalq təşkilatlardan- BMT-nin Statistika şöbəsini, Avrostatı, Beynəlxalq Valyuta Fondunu, Beynəlxalq Yol Təşkilatını, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının Katibliyini, BMT-nin Kənd Təsərrüfatı və Ərzaq təşkilatını, bir sıra xarici və daxili sahibkarlıq subyektlərini, elmi-tədqiqat qurumlarını, bir çox tələbə, magistrant və fiziki şəxsləri göstərmək olar.   
12.2 İstifadəçi məmnunluğu İldə bir dəfə istifadəçilərlə görüş keçirilir və onların tələbatları qiymətləndirilir. Komitənin rəsmi internet səhifəsində istifadəçilərin məmnunluğuna dair sorğu keçirilir  https://www.azstat.org/sorgu2016/
12.3 Dolğunluq İxrac göstəriciləri tam dolğundur və hər hansı bir dövr və ya sahə üzrə idxalın hesablanması ilə bağlı sual qarşıya çıxmamışdır. 
13 1 Dəqiqlik və etibarlılıq
13.1 Ümumi dəqiqlik Belə qiymətləndimə aparılmamışdır.
13.2 Seçmə xətası Müşahidələr başdan-başa olduğuna görə seçmə xətası hesablanmır.
13.3 Qeyri-seçmə xətası Qeyri-seçmə xətasının aparılması Dövlət Statistika Komitəsinin 2013-cü il 15 yanvar tarixli 4/t nömrəli əmri ilə təsdiq olunmuş “Hesabat məlumatlarında baş vermiş xətaların təsnifləşdirilməsi və onların aradan qaldırılması qaydaları”na uyğun aparılır.
14 1 Vaxtlı-vaxtında olma və tam vaxtında yerinə yetirmə
14.1 Vaxtlı-vaxtında olma Ticarət statistikası şöbəsinin işlər planına uyğun olaraq DGK-dan ilkin məlumatlar hesabat ayının 15-25-i aralığında alınır.
14.2 Tam vaxtında yerinə yetirmə İxrac göstəricilərinin hesablanması və yayılması “Statistik işlər proqramı”na uyğun həyata keçirilir. Yayım təqvimində və proqramda müəyyən olunmuş vaxtdan gecikmə halları müşahidə olunmamışdır.
15 1 Uyğunluq (əlaqələndirmə) və müqayisəlilik
15.1 Coğrafi müqayisəlilik Tərəfdaş ölkələrin göstəricilərində fərqlərin olması müxtəlif səbəblərdən irəli gələ bilər, belə ki, göstəricilərin əhatəliliyinin fərqli olması, məsələn, xarici ticarət üzrə gömrük statistikasına daxil edilən və daxil edilməyən malların siyahısının üst-üstə düşməməsi, təsnifatda eyni malın interpretasiyasının müxtəlifliyi, eyni malların statistik dəyərinin müxtəlifliyi, məxfi göstəricilərin uçot prinsiplərinə yanaşmanın müxtəlifliyi, statistik müşahidənin həddinin təyin edilməsinin müxtəlifliyi, ticarətin müxtəlif uçot sisteminin tətbiq edilməsi, tərəfdaş ölkənin təyin edilməsində müxtəlif meyarların tətbiq edilməsi, malların düzgün bəyan edilməməsi, özünün adı və ya Xarici İqtisadi Fəaliyyətin Mal Nomenklaturasının (XİFMN) müvafiq kodu ilə verilməməsi və ya malların mənşə ölkəsinin düzgün göstərilməməsi. Dövlətin xarici ticarət üzrə gömrük statistikası göstəricilərinin düzgünlüyünün artırılması və onların beynəlxalq müqayisəliliyinin təmin edilməsi məqsədilə tərəfdaş ölkələrlə göstəricilər mübadiləsi aparılır.
15.2 Vaxt üzrə müqayisəlilik Yekun məlumatlar 2015-ci ildə mövcud və dinamika sıralarında fasilələr müşahidələr olmamışdır.
15.3 Sahələrarası uyğunluq Tədiyə balansının hesablanması zamanı fiziki şəxslər tərəfindən (müəyyənləşdirilmiş məbləğə qədər) ixrac olunan, lakin bəyan olunmayan malların metodologiyaya uyğun olaraq hesablanıb məlumatlara daxil edilməsidir. 
15.4 Daxili uyğunluq Dinamika sıralarında dəyişikliklər edilir, nəşr edilmiş məlumatlar dəstində uyğunsuzluqlara yol verilmir.Milli hesablarla uyğunluq var.
16 1 Xərc və yük Tətbiq olunmur.
17 1 Məlumatların dəqiqləşdirilməsi
17.1 Məlumatların dəqiqləşdirilməsi siyasəti Qlobal məlumatlar beynəlxalq təşkilatlar tərəfindən unikal hesablanır. Milli səviyyədə məlumatlar milli orqanlar və statistika idarələri tərəfindən təmin olunduğu kimi istifadə edilir.
17.2 Məlumatların dəqiqləşdirilməsi təcrübəsi Mövcuddur.
18 1 Statistik emal
18.1 İlkin məlumatlar İlkin məlumatlar, inzibati mənbədən- Dövlət Gömrük Komitəsindən (DGK) daxil olan ixracla məşğul olan hüquqi və fiziki şəxslərin gömrük bəyannamələrinə əsasən formalaşan məlumat bazasıdır.
18.2 Məlumatların toplanması dövriliyi  İllik dövrilikdə aparılır.
18.3 Məlumatların toplanması  Məlumatlar onlayn rejimdə əldə olunur. 
18.4 Məlumatlara nəzarət İlkin məlumatların keyfiyyətinə daim nəzarət edilir və mütəmadi olaraq məlumatların dürüstlüyü yoxlanılır. Tətbiq edilən proqram təminatının nəzarət prosedurları  yekun məlumatlar üzrə daxili uyğunluğu (mallar üzrə, ölkələr üzrə, nəqliyyat növləri üzrə) təmin edir.
18.5 Məlumatların ümumiləşdirilməsi
18.6 Düzəlişlər Mövsümi düzəlişlər aparılmır.
19 1 Şərh Əlavə şərh yoxdur.